รวม 20 อาหารไฟเบอร์สูงที่นักโภชนาการแนะนำให้เพิ่มในมื้ออาหาร
ประเด็นสำคัญ
- ใยอาหาร (ไฟเบอร์) มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อสุขภาพของระบบย่อยอาหาร การควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด และการรักษาน้ำหนักตัวให้เหมาะสม
- ผู้หญิงควรตั้งเป้าหมายการบริโภคไฟเบอร์ให้ได้ประมาณ 25 กรัมต่อวัน และผู้ชายประมาณ 38 กรัมต่อวัน
- พืชตระกูลถั่ว (เช่น ถั่วเมล็ดแห้ง ถั่วเลนทิล), ผลไม้ (เช่น ผลไม้ตระกูลเบอร์รี่ ลูกแพร์), ผัก (เช่น บร็อคโคลี อาร์ติโช้ค) และธัญพืชไม่ขัดสี (เช่น ข้าวโอ๊ต ควินัว) เป็นตัวอย่างแหล่งอาหารที่มีไฟเบอร์ที่ดีที่สุด
- วิธีง่ายๆ ในการเพิ่มปริมาณการบริโภคใยอาหาร คือ เติมเมล็ดเจียหรือเมล็ดแฟลกซ์ 1 ช้อนโต๊ะในสมูทตี้หรือโยเกิร์ตของคุณ
ไฟเบอร์หรือใยอาหารคืออะไร
ใยอาหาร (Dietary fiber) หรือที่เรียกว่า กากใยอาหาร เป็นคาร์โบไฮเดรตชนิดหนึ่งที่ร่างกายไม่สามารถย่อยได้ ใยอาหารพบได้มากในผลไม้, ผัก, ถั่วเปลือกแข็ง, เมล็ดพืช, พืชตระกูลถั่ว และธัญพืชไม่ขัดสี การบริโภคใยอาหารในปริมาณที่เพียงพอสามารถช่วยสนับสนุนการขับถ่ายที่สมดุลและเป็นปกติ สุขภาพหัวใจ สุขภาพลำไส้ การควบคุมน้ำหนัก และอาจช่วยลดความเสี่ยงของโรคเบาหวานได้
ชนิดของใยอาหาร
ไขมัน โปรตีน และคาร์โบไฮเดรตเป็นสารอาหารหลักที่ร่างกายย่อยและดูดซึมเพื่อใช้เป็นพลังงาน ใยอาหารมีความพิเศษตรงที่ร่างกายไม่สามารถย่อยหรือดูดซึมได้ ใยอาหารมี 2 ชนิด ได้แก่ ใยอาหารชนิดละลายน้ำและใยอาหารชนิดไม่ละลายน้ำ อาหารบางประเภทมีใยอาหารทั้ง 2 ชนิดประกอบกัน
ใยอาหารชนิดละลายน้ำ
ใยอาหารชนิดละลายน้ำจะละลายในน้ำได้ เมื่อละลายน้ำจะสร้างเนื้อสัมผัสคล้ายเจล ซึ่งช่วยปรับปรุงรูปทรง ขนาด และเนื้อของอุจจาระ ทำให้การขับถ่ายง่ายขึ้น ใยอาหารชนิดละลายน้ำยังอาจช่วยสนับสนุนสุขภาพลำไส้ โดยการเพิ่มจำนวนแบคทีเรียที่มีประโยชน์ในลำไส้1
อาหารที่เป็นแหล่งใยอาหารชนิดละลายน้ำชั้นเยี่ยม ได้แก่
- ข้าวโอ๊ต
- แอปเปิ้ล
- แครอท
- ผลไม้รสเปรี้ยว
- ไซเลียม ฮัสค์
- ถั่วเมล็ดแห้ง
- แอปริคอต
- เมล็ดแฟลกซ์บด
- เมล็ดทานตะวัน
- มันเทศ
- อะโวคาโด
ใยอาหารชนิดไม่ละลายน้ำ
ใยอาหารชนิดไม่ละลายน้ำจะไม่ละลายในน้ำ ใยอาหารชนิดนี้สามารถเร่งระยะเวลาที่อาหารเคลื่อนผ่านลำไส้ ทำให้กากใยอาหารเคลื่อนผ่านระบบทางเดินอาหารได้ง่ายขึ้น
อาหารที่อุดมไปด้วยใยอาหารชนิดไม่ละลายน้ำ ได้แก่
- แอปเปิล (รับประทานทั้งเปลือก)
- ลูกแพร์ (รับประทานทั้งเปลือก)
- ถั่วเมล็ดแห้งและถั่วเลนทิล
- ผลไม้ตระกูลเบอร์รี่
- แป้งโฮลวีท
- รำข้าวสาลี
- กะหล่ำดอก
- มันฝรั่ง
- ผักโขม
- กระเจี๊ยบเขียว
- แอปริคอตแห้ง ลูกเกด ลูกพรุน และอินทผาลัม
- อัลมอนด์
- วอลนัท
- ข้าวโพดคั่ว (ป๊อปคอร์น)
ใยอาหารมีประโยชน์ต่อสุขภาพอย่างไรบ้าง
ใยอาหารมีประโยชน์ต่อสุขภาพมากมาย! ได้แก่:3
- ช่วยป้องกันและบรรเทาอาการท้องผูก
- ช่วยชะลอการดูดซึมคาร์โบไฮเดรตและน้ำตาล ซึ่งช่วยรักษาระดับน้ำตาลในเลือดให้คงที่
- อาจช่วยลดความเสี่ยงของมะเร็งลำไส้ใหญ่และทวารหนัก
- อาจช่วยควบคุมน้ำหนักโดยการเพิ่มความรู้สึกอิ่มและช่วยให้คุณรู้สึกอิ่มนานขึ้น
- อาจลดความเสี่ยงของโรคถุงผนังลำไส้อักเสบ (Diverticulitis)
- เพิ่มความหลากหลายของจุลินทรีย์ในลำไส้ ซึ่งช่วยสนับสนุนสุขภาพลำไส้โดยรวม
ฉันควรรับประทานใยอาหารมากแค่ไหนต่อวัน
สมาคมโรคหัวใจแห่งอเมริกา (American Heart Association) แนะนำให้รับประทานใยอาหาร 25 ถึง 35 กรัมต่อวันจากแหล่งอาหาร ไม่ใช่จากผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร อย่างไรก็ตาม เนื่องจากอาหารตามมาตรฐานของชาวอเมริกัน (Standard American Diet) มักมีใยอาหารต่ำและมีอาหารแปรรูปสูง ผู้ใหญ่ชาวอเมริกันโดยเฉลี่ยจึงไม่สามารถปฏิบัติตามคำแนะนำนี้ได้ โดยจะบริโภคใยอาหารเฉลี่ยเพียง 15 กรัมต่อวัน
อาหาร 20 ชนิดที่มีใยอาหารสูง
การเพิ่มใยอาหารในมื้ออาหารนั้นทำได้ง่ายกว่าที่คิด และยังอร่อยอีกด้วย! แต่คุณอาจสงสัยว่าอาหารชนิดใดมีใยอาหารสูง โชคดีที่อาหารหลายชนิดมีใยอาหารสูงตามธรรมชาติ ลองดูรายชื่ออาหารเหล่านี้และเพิ่มเข้าไปในรายการซื้อของของคุณวันนี้ เพื่อเพิ่มปริมาณใยอาหารที่คุณได้รับ!
- ข้าวโอ๊ต: ข้าวโอ๊ต มีใยอาหารทั้งชนิดไม่ละลายน้ำและละลายน้ำได้ ข้าวโอ๊ต 1/2 ถ้วย มีใยอาหาร 4 กรัม ข้าวโอ๊ตยังมีใยอาหารชนิดละลายน้ำที่เรียกว่า เบต้ากลูแคน ซึ่งอาจช่วยลดระดับคอเลสเตอรอลชนิดไม่ดี (LDL) และปรับปรุงการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด ข้าวโอ๊ตสามารถนำไปทำเป็นข้าวโอ๊ตต้ม ข้าวโอ๊ตแช่ข้ามคืน ใช้ในสูตรขนมอบ และใช้ในรูปแบบแป้งข้าวโอ๊ตสำหรับการอบขนมได้
- เมล็ดทานตะวัน: เมล็ดทานตะวัน เป็นแหล่งของใยอาหารชนิดละลายน้ำ เมล็ดทานตะวัน 1/4 ถ้วย มีใยอาหาร 3 กรัม และโปรตีน 6 กรัม! โดยสามารถรับประทานเมล็ดทานตะวันเปล่าๆ ใส่ในเทรลมิกซ์ โรยบนสลัด หรือบนโยเกิร์ตก็ได้
- เมล็ดแฟลกซ์บด: เมล็ดแฟลกซ์บด 1 ช้อนโต๊ะ มีใยอาหาร 3.5 กรัม พร้อมโปรตีน 2 กรัม! ควรเลือกใช้เมล็ดแฟลกซ์บดหรือซื้อแบบเต็มเมล็ดมาบดเอง เนื่องจากเมล็ดแฟลกซ์บดจะย่อยและดูดซึมได้ง่ายกว่า ทำให้ร่างกายได้รับประโยชน์ทางโภชนาการอย่างเต็มที่ เหมาะสำหรับโรยบนข้าวโอ๊ต ใส่ในสมูทตี้ หรือใช้ในสูตรขนมอบ
- แครอท: แครอทหั่นชิ้น 1 ถ้วย มีใยอาหาร 4.6 กรัม และยังมีเบต้าแคโรทีนซึ่งจะถูกเปลี่ยนเป็นวิตามิน A เพื่อบำรุงสุขภาพดวงตา!
- แอปริคอต: แอปริคอตหนึ่งผลให้ใยอาหาร 2.1 กรัม แอปริคอตแห้งก็เป็นอีกวิธีในการเพิ่มใยอาหารที่อร่อย สามารถใส่ในของว่างให้พลังงานแบบโฮมเมด กราโนล่า หรือโรยบนข้าวโอ๊ตก็ได้!
- บรอกโคลี: เป็นผักตระกูลกะหล่ำที่มีประโยชน์ต่อสุขภาพมากมาย! บรอกโคลีดิบหนึ่งถ้วยมีใยอาหาร 2.4 กรัม สามารถรับประทานสด หรือนำไปย่างเพื่อใช้เป็นเครื่องเคียง นำไปผัด ใส่ในซุป หรือหั่นเต๋าใส่ในซอสต่างๆ ก็ได้เช่นเดียวกัน
- ถั่วเลนทิล: ถั่วเลนทิลปรุงสุก 1/2 ถ้วย มีใยอาหาร 8 กรัม และโปรตีนจากพืช 9 กรัม! ถั่วเลนทิลยังเป็นแหล่งธาตุเหล็กชั้นดี เหมาะสำหรับใส่ในซุปและเป็นวัตถุดิบทดแทนเนื้อสัตว์จากพืชที่อร่อยสำหรับเมนูทาโก้, สปาเก็ตตี้ และเบอร์เกอร์! นี่คือหนึ่งในอาหารที่มีใยอาหารสูงที่ดีที่สุดที่คุณสามารถหาได้
- อะโวคาโด: มีใยอาหารทั้งชนิดละลายน้ำและไม่ละลายน้ำ อะโวคาโดหนึ่งหน่วยบริโภค (ประมาณหนึ่งในสามของผล) มีใยอาหาร 4.5 กรัม หากรับประทานทั้งผลจะได้รับใยอาหารถึง 13.5 กรัม! อะโวคาโดอร่อยมากเมื่อทำเป็นกัวคาโมเล หั่นเป็นชิ้นโรยบนสลัด ใช้ทาแซนด์วิชหรือแรปเพื่อสุขภาพ ใส่ในสมูทตี้ หรือแม้กระทั่งทำของหวานโฮมเมด อย่างเช่น พุดดิ้งช็อกโกแลตอะโวคาโด!
- มันเทศ: มันเทศขนาดกลางหนึ่งหัวมีใยอาหาร 4 กรัม ซึ่งส่วนใหญ่เป็นใยอาหารชนิดละลายน้ำ! มันเทศยังประกอบด้วยโพแทสเซียม, วิตามิน B และเบต้าแคโรทีนซึ่งเปลี่ยนเป็น วิตามิน A ภายในร่างกาย มันเทศสามารถนำไปอบ บด ทำเป็นเฟรนช์ฟรายส์ หรือหั่นเต๋าแล้วนำไปย่างเพื่อโรยบนสลัดก็อร่อย!
- ถั่วดำ: ถั่วดำ 1/2 ถ้วย มีใยอาหาร 7.5 กรัม และโปรตีนจากพืช 7.6 กรัม! ถั่วดำยังเป็นแหล่งของธาตุเหล็ก เหมาะสำหรับใส่ในซุป ทาโก้ เบอร์เกอร์ เบอร์ริโต โรยบนสลัด หรือรับประทานคู่กับข้าว!
- อัลมอนด์: อัลมอนด์ 1 หน่วยบริโภค ขนาด 1 ออนซ์ (อัลมอนด์ประมาณ 20 ถึง 24 เมล็ด) มีใยอาหาร 3 กรัม และโปรตีน 6 กรัม! อัลมอนด์ยังอุดมไปด้วยสารต้านอนุมูลอิสระอย่างวิตามิน E อัลมอนด์สามารถรับประทานเปล่าๆ ใส่ในเทรลมิกซ์ โรยบนข้าวโอ๊ต โยเกิร์ต สลัด และใส่ในสูตรขนมอบก็ได้เช่นเดียวกัน
- วอลนัท: วอลนัท 1 หน่วยบริโภค ขนาด 1 ออนซ์ (วอลนัทประมาณ 7 เมล็ด) มีใยอาหาร 1.9 กรัม และโปรตีน 4.3 กรัม! วอลนัทยังอุดมไปด้วยกรดไขมันโอเมก้า 3 ซึ่งอาจช่วยบำรุงสุขภาพสมองและหัวใจ สามารถรับประทานเปล่าๆ, โรยบนข้าวโอ๊ตหรือโยเกิร์ต ใส่ในเทรลมิกซ์ สลัด สมูทตี้ หรือใส่ในสูตรขนมอบ
- ควินัว: ควินัวสุก 1 ถ้วย มีใยอาหาร 5 กรัม และโปรตีนจากพืช 8 กรัม! ควินัวเป็นธัญพืชที่ปราศจากกลูเตนตามธรรมชาติ แม้ว่าในทางเทคนิคควินัวจะเป็นเมล็ดพืช แต่ก็นิยมปรุงและเรียกกันว่าเป็นธัญพืช สามารถรับประทานเป็นเครื่องเคียง ใส่ในสลัด หรือทำเป็นซีเรียลอุ่นสำหรับมื้อเช้า
- ข้าวกล้อง: ข้าวกล้องที่ยังไม่หุง 1/4 ถ้วย มีใยอาหาร 3 กรัม ข้าวกล้องยังเป็นแหล่งของแคลเซียม ธาตุเหล็ก แมงกานีส และแมกนีเซียม ข้าวกล้องสามารถรับประทานเป็นเครื่องเคียง ใส่ในซุป เป็นอาหารเช้า หรือรับประทานแทนข้าวสำหรับมื้ออาหารกลางวันและเย็นกับเมนูต่างๆ ได้หลากหลาย
- เมล็ดเจีย: เมล็ดเจียเพียง 2 ช้อนโต๊ะมีใยอาหาร 9.8 กรัม และโปรตีน 4.7 กรัม! เมล็ดเชียมีคุณค่าทางโภชนาการสูงอย่างไม่น่าเชื่อ และเป็นแหล่งของแคลเซียม, ธาตุเหล็ก แมกนีเซียม ฟอสฟอรัส ซิงค์ วิตามิน B1 และวิตามิน B3 สามารถนำเมล็ดเจียไปใส่พุดดิ้ง ข้าวโอ๊ต ข้าวโอ๊ตแช่ข้ามคืน สมูทตี้ แยม ของหวาน และสูตรขนมอบ
- เมล็ดฟักทอง: เมล็ดฟักทอง 1/4 ถ้วย มีใยอาหาร 1.7 กรัม และโปรตีนจากพืช 8 กรัม! เมล็ดฟักทองยังอุดมไปด้วยสารต้านอนุมูลอิสระ ธาตุเหล็ก ซิงค์ และแมกนีเซียม สามารถรับประทานเป็นของว่าง ใส่ในเทรลมิกซ์ โรยบนสลัด หรือใส่ในสูตรขนมอบ!
- ฝรั่ง: ฝรั่งขนาดเล็ก 1 ผล มีใยอาหาร 3 กรัม! ฝรั่งยังอุดมไปด้วยสารต้านอนุมูลอิสระและวิตามิน C ฝรั่งสามารถรับประทานสด ใช้โรยหน้าโยเกิร์ตหรือข้าวโอ๊ต ใส่ในซีเรียล สมูทตี้ ของหวาน และอาหารอื่นๆ ได้อีกมากมาย!
- สตรอว์เบอร์รี่: สตรอว์เบอร์รี่ 1 ถ้วย มีใยอาหาร 2.9 กรัม สตรอว์เบอร์รี่เป็นผลไม้ที่มีค่าดัชนีน้ำตาลต่ำและอุดมไปด้วยวิตามิน C สตรอว์เบอร์รี่สามารถรับประทานสด ใส่ในสมูทตี้ สูตรขนมอบ และทำแยมหรือซอส!
- กะหล่ำดอก: กะหล่ำดอกดิบสับ 1 ถ้วย มีใยอาหาร 2.1 กรัม กะหล่ำดอกยังเป็นแหล่งวิตามิน C, โฟเลต (วิตามิน B9) และวิตามิน K ชั้นเยี่ยม กะหล่ำดอกสามารถนำไปย่างเป็นเครื่องเคียง โรยบนสลัด ผสมในมันบด ทำเป็นแป้งพิซซ่า หรือหั่นเต๋าใส่ในทาโก้ เบอร์ริโต แฮมเบอร์เกอร์ และอื่นๆ!
- ลูกพรุน: ลูกพรุน คือ ลูกไหนตากแห้ง เป็นวิธีการเพิ่มปริมาณใยอาหารที่ดีอีกวิธีหนึ่ง! ลูกพรุน 5 ผลให้ใยอาหาร 3 กรัม ลูกพรุนยังเป็นแหล่งที่ดีของวิตามิน A, วิตามิน C, วิตามิน K, ธาตุเหล็ก แมกนีเซียม ทองแดง และวิตามิน B6! ลูกพรุนสามารถรับประทานเปล่าๆ ใส่ในเทรลมิกซ์ สูตรขนมอบ กราโนล่า สมูทตี้ หรือหั่นเต๋าโรยบนซีเรียล
5 วิธีง่ายๆในการเพิ่มไฟเบอร์ให้กับวันของคุณ
- ทำสมูทตี้ด้วยผักและผลไม้เช่นกล้วยผักโขมผลเบอร์รี่เมล็ดแฟลกซ์บดและผงโปรตีนที่คุณชื่นชอบ
- เพิ่มผักโขมลงในแซนวิช
- หั่นผักเป็นลูกเต๋า เช่น ซุกินี มะเขือเทศ หรือเห็ด แล้วใส่ในซอสพาสต้าที่คุณชื่นชอบ
- เพิ่มถั่วเลนทิลหรือถั่วดำลงในเนื้อทาโก้ เบอร์เกอร์โฮมเมด หรือเนื้อบดสำหรับค่ำคืนที่ทานสปาเก็ตตี้
- หยิบผลไม้หนึ่งชิ้นแล้วจับคู่กับถั่วหรือเมล็ดเป็นของว่าง
วิธีที่ง่ายที่สุดวิธีหนึ่งในการเพิ่มปริมาณไฟเบอร์ในแต่ละวันคือการเพิ่มอาหารจากพืชในจานของคุณ อาหารจากพืช ได้แก่ ผลไม้ ผัก ถั่ว เมล็ด ถั่ว พืชตระกูลถั่ว ธัญพืช สมุนไพร และเครื่องเทศ
อ้างอิง:
- Guan ZW, Yu EZ, Feng Q. Soluble Dietary Fiber, One of the Most Important Nutrients for the Gut Microbiota. Molecules. 2021 Nov 11;26(22):6802.
- van der Schoot A, Drysdale C, Whelan K, Dimidi E. The Effect of Fiber Supplementation on Chronic Constipation in Adults: An Updated Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials. Am J Clin Nutr. 2022 Oct 6;116(4):953-969.
- Barber TM, Kabisch S, Pfeiffer AFH, Weickert MO. The Health Benefits of Dietary Fibre. Nutrients. 2020 Oct 21;12(10):3209.
- Dighriri IM, Alsubaie AM, Hakami FM, Hamithi DM, Alshekh MM, Khobrani FA, Dalak FE, Hakami AA, Alsueaadi EH, Alsaawi LS, Alshammari SF, Alqahtani AS, Alawi IA, Aljuaid AA, Tawhari MQ. Effects of Omega-3 Polyunsaturated Fatty Acids on Brain Functions: A Systematic Review. Cureus. 2022 Oct 9;14(10):e30091.
- Elagizi A, Lavie CJ, O'Keefe E, Marshall K, O'Keefe JH, Milani RV. An Update on Omega-3 Polyunsaturated Fatty Acids and Cardiovascular Health. Nutrients. 2021 Jan 12;13(1):204.
ข้อจำกัดความรับผิดชอบ: ข้อความเหล่านี้ยังไม่ได้รับการประเมินโดยสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา ผลิตภัณฑ์เหล่านี้ไม่ได้มีวัตถุประสงค์เพื่อวินิจฉัย บำบัด รักษา หรือป้องกันโรคใดๆ