แนวทางธรรมชาติ 6 อันดับแรกสำหรับการสูงวัย: นิยามผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติก + อื่นๆ
อายุเฉลี่ยของประชากรโลกยังคงเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง อันมีสาเหตุมาจากการดูแลสุขภาพที่มีคุณภาพดีขึ้น ผู้คนมีความปรารถนาที่เพิ่มมากขึ้นในการดูแลสุขภาพให้ดีที่สุด และมีความสนใจในสุขภาพโดยรวม องค์การอนามัยโลก (WHO) ประมาณการว่าจำนวนผู้ที่มีอายุเกิน 60 ปีทั่วโลกจะเพิ่มขึ้นสองเท่าภายในปี 2050
แม้ว่าการมีชีวิตในวัยสูงอายุจะมีประโยชน์มากมาย แต่โรคเรื้อรังที่เกี่ยวข้องกับวัยก็จะเพิ่มมากขึ้นเช่นกัน อายุที่ยืนยาวขึ้นนี้ส่งผลให้ผู้คนจำนวนมากต้องค้นหาวิธีที่จะสนับสนุนกระบวนการสูงวัยอย่างมีสุขภาพที่ดี
การค้นหาวิธีดูแลตนเองที่ดีต่อสุขภาพยิ่งขึ้นเมื่อสูงวัยทำให้ความนิยมของผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกเพิ่มมากขึ้น ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกคืออะไร มันสนับสนุนกระบวนการสูงวัยอย่างมีสุขภาพดีได้หรือไม่ และถ้าใช่ มันมีกระบวนการอย่างไร
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกคืออะไร
คำว่าเซโนลีติก (senolytic) แปลว่า “การทำลายความแก่” และเพิ่งถูกนำมาใช้กับสารประกอบประเภทหนึ่งที่ช่วยสนับสนุนกระบวนการสูงวัยอย่างมีสุขภาพดี ดังนั้น ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกจึงเป็นสารที่อุดมด้วยสารอาหารที่มักใช้เพื่อตอบโต้หรือป้องกันการเจ็บป่วยและโรคที่เกี่ยวข้องกับอายุ
การวิจัยกับหนูได้บ่งชี้ว่าผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกอาจช่วยยืดอายุขัยได้เช่นกัน
เมื่อพิจารณาถึงวิธีการทำงานของเซโนลีติก การศึกษาส่วนใหญ่แนะนำว่าผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกทำงานได้หลายวิธี หนึ่งในวิธีหลักที่ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกทำงานคือการพุ่งเป้าไปที่เซลล์ซอมบี้ เซลล์ซอมบี้เป็นเซลล์เก่าหรือเซลล์ชราที่ไม่สามารถทำงานตามปกติในร่างกายได้อีกต่อไป
ทั้งนี้ เซลล์อาจแก่หรือชราภาพเนื่องจากความเสียหายของเซลล์ ยีนที่ส่งเสริมมะเร็ง ความเสียหายต่อกรดดีออกซีไรโบนิวคลีอิก (DNA) หรือการทำให้เทโลเมียร์สั้นลง
เมื่อร่างกายมีอายุมากขึ้น เซลล์ซอมบี้ก็อาจรวมตัวกันในร่างกาย เซลล์เหล่านี้ไม่เพียงแต่จะหยุดการเพิ่มจำนวนเซลล์ แต่มันยังต้านทานกระบวนการอะพอพโทซิสอีกด้วย ทั้งนี้ อะพอพโทซิสเป็นปรากฏการณ์ทางธรรมชาติที่เซลล์เก่าถูกกำหนดโปรแกรมให้ตายเพื่อที่เซลล์ใหม่จะมาแทนที่
เมื่อเซลล์ "ซอมบี้" ไม่ยอมตาย เซลล์เหล่านั้นอาจหลั่งโปรตีนที่เป็นอันตรายซึ่งทำให้เกิดการอักเสบ ความเสียหายของเนื้อเยื่อ การเจ็บป่วยเรื้อรัง และโรคภัยไข้เจ็บเพิ่มขึ้น งานวิจัยบางชิ้นระบุว่าโรคต่างๆ มากมายเกิดจากการสะสมของเซลล์ซอมบี้ ความเจ็บป่วยต่างๆ เช่น โรคหัวใจและหลอดเลือด ความผิดปกติของระบบเผาผลาญ โรคไต มะเร็ง และแม้กระทั่งความอ่อนแอที่เกี่ยวข้องกับวัยชรา ล้วนเชื่อมโยงกับเซลล์ "ซอมบี้" ที่ชราภาพ การศึกษาระบุว่าผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกอาจช่วยลดเซลล์ซอมบี้ได้
ต่อไปนี้เป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกอ 6 ชนิดที่จะช่วยชะลอวัยอย่างมีสุขภาพดี
1. ไฟเซติน
เมื่อพูดถึงเซโนลีติก ไฟเซตินคือหนึ่งในสารที่มีอิทธิพลมากที่สุด ไฟเซตินเป็นสารฟลาโวนอยด์ ซึ่งเป็นโมเลกุลที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติซึ่งสามารถพบได้ในผักและผลไม้หลายชนิด
อาหารบางชนิดที่มีไฟเซตินสูง ได้แก่ สตรอเบอร์รี่ แอปเปิล มะเขือเทศ และแตงกวา
การวิจัยระบุว่าไฟเซตินอาจมีฤทธิ์กระตุ้นสารเซโนลีติกเป็นอย่างมาก
การศึกษาในหลอดทดลองชิ้นหนึ่งได้ใช้เนื้อเยื่อไขมันหรือไขมันของมนุษย์เพื่อทดสอบประสิทธิภาพของไฟเซตินในฐานะเซโนลีติก การศึกษาพบว่าไฟเซตินสามารถทำลายเซลล์แก่ที่มีลักษณะคล้ายซอมบี้ในเนื้อเยื่อไขมันของมนุษย์ ซึ่งทำให้เซลล์ซอมบี้โดยรวมลดลง
การศึกษาดังกล่าวยังทดสอบประสิทธิผลของไฟเซตินในหนูที่มีอายุมาก การศึกษาดังกล่าวสรุปว่าการเสริมไฟเซตินสามารถยืดอายุขัยของหนูได้ ในขณะเดียวกันก็ทำให้อวัยวะต่างๆ กลับเข้าสู่สมดุลภายในและลดการเจ็บป่วยที่เกี่ยวข้องกับอายุ
การศึกษาพบว่าไฟเซตินยังทำหน้าที่เป็นสารต้านการอักเสบอีกด้วย การศึกษาในหลอดทดลองพบว่าไฟเซตินหยุดการหลั่งของไซโตไคน์หรือสารส่งเซลล์ที่อักเสบ
ไฟเซตินอาจเป็นขุมพลังในการช่วยให้สูงวัยอย่างมีสุขภาพดีเนื่องจากศักยภาพในการช่วยลดเซลล์ซอมบี้พร้อมกับคุณสมบัติในการต้านการอักเสบอย่างมีศักยภาพ
2. อะพิจีนีน
อะพิจีนีนนั้นเหมือนกับไฟเซตินตรงที่เป็นฟลาโวนอยด์ที่พบตามธรรมชาติในอาหาร เช่น ผักชีฝรั่ง ขึ้นฉ่าย อาร์ติโชก และคาโมมายล์
การวิจัยชี้ให้เห็นว่าอะพิจีนีนอาจเป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกที่มีประสิทธิภาพ การศึกษาในหลอดทดลองพบว่าอะพิจีนีนสามารถหยุดยั้งเซลล์ซอมบี้จากการหลั่งโปรตีนที่เป็นอันตรายได้
โปรตีนที่เป็นอันตรายที่เซลล์ซอมบี้หลั่งออกมานั้นไม่เพียงแต่ส่งเสริมการอักเสบเท่านั้น แต่การศึกษายังชี้ให้เห็นว่าโปรตีนที่หลั่งออกมาจากเซลล์ซอมบี้อาจเปลี่ยนเซลล์ที่มีสุขภาพดีให้เป็นเซลล์ซอมบี้ได้อีกด้วย
ผลการศึกษาพบว่าอะพิจีนีนยังเป็นสารต่อต้านอนุมูลอิสระที่มีประสิทธิภาพโดยช่วยให้ร่างกายผลิตกลูตาไธโอนได้มากขึ้น
กลูตาไธโอนมักได้รับการพิจารณาว่าเป็นสารต้านอนุมูลอิสระหลักของร่างกาย กลูตาไธโอนมีบทบาทสำคัญในการปกป้องเซลล์จากความเครียดจากปฏิกิริยาออกซิเดชัน และยังช่วยปกป้องเซลล์จากความเป็นพิษที่อาจเกิดขึ้นจากสารแปลกปลอม เช่น การรับประทานยา
เมื่อร่างกายมีอายุมากขึ้น ก็จะผลิตกลูตาไธโอนได้น้อยลง ส่งผลให้อาจเกิดความเครียดจากปฏิกิริยาออกซิเดชันมากยิ่งขึ้น
3. เควอซิทิน
เควอซิทินเป็นอีกหนึ่งในสารที่มีอิทธิพลซึ่งทำหน้าที่เป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหารเซโนลีติก เควอซิทินเป็นฟลาโวนอยด์ที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติ เช่นเดียวกับไฟเซตินและอะพิจีนีน อาหารบางชนิดที่มีเควอซิทินได้แก่ หัวหอม บรอกโคลี แอปเปิล และเชอร์รี่
การศึกษานำร่องแบบเปิดระยะที่ 1 ชิ้นหนึ่งที่เกี่ยวข้องกับเควอซิทินและยารักษาโรคได้ติดตามผู้เข้าร่วม 9 คนที่ได้รับการวินิจฉัยว่าเป็นโรคไตเนื่องจากโรคเบาหวาน
ผู้เข้าร่วม 9 คนนี้มีทั้งชายและหญิง และมีอายุตั้งแต่ 68 ถึง 71 ปี การศึกษานี้ได้ให้เควอซิทินและดาซาทินิบระดับเภสัชกรรมแก่ผู้เข้าร่วมเป็นเวลา 3 วัน และวัดจำนวนเซลล์ซอมบี้ในเนื้อเยื่อไขมันก่อนและหลังช่วงเวลา 11 วัน
การศึกษาพบว่าการใช้เควอซิทินร่วมกับยาช่วยลดจำนวนเซลล์ซอมบี้ในเนื้อเยื่อไขมันได้เป็นอย่างมาก การศึกษาดังกล่าวยังพบว่าการผสมผสานระหว่างเควอซิทินกับยานั้นสามารถทำหน้าที่เป็นสารต้านการอักเสบโดยลดการหลั่งตัวส่งสารของเซลล์อักเสบ
การทบทวนวรรณกรรมชิ้นหนึ่งได้ตั้งข้อสังเกตว่าการเสริมเควอซิทินอาจช่วยปกป้องหัวใจได้โดยการป้องกันภาวะหัวใจล้มเหลวที่เกี่ยวข้องกับอายุ
4. เคอร์คูมิน
เคอร์คูมินเป็นสารประกอบออกฤทธิ์ทางชีวภาพหลักในขมิ้น ซึ่งเป็นเครื่องเทศสีทอง การศึกษาเมื่อเร็วๆ นี้แสดงให้เห็นว่าเคอร์คูมินอาจมีคุณสมบัติในการส่งเสริมสุขภาพที่หลากหลาย ตั้งแต่ทำหน้าที่เป็นสารต้านการอักเสบที่มีประสิทธิภาพไปจนถึงฤทธิ์ในการต้านมะเร็ง
การศึกษาหลายชิ้นเริ่มชี้ให้เห็นว่าเคอร์คูมินอาจเป็นสารเซโนลีติกที่น่าทึ่งเช่นกัน การศึกษาในสัตว์ทดลองพบว่าเคอร์คูมินแสดงความสามารถในการต่อต้านอนุมูลอิสระ จึงอาจส่งผลให้อายุขัยเพิ่มขึ้น
การศึกษาในสัตว์ชิ้นหนึ่งพบว่าการเสริมเคอร์คูมินสัมพันธ์กับอายุขัยเฉลี่ยของหนูสายพันธุ์ Wistar โดยเพิ่มอายุขัยได้เกือบ 40%
การศึกษาในสัตว์อีกชิ้นที่เกี่ยวข้องกับพยาธิตัวกลม Caenorhabditis elegans พบว่าการเสริมเคอร์คูมินช่วยให้อายุขัยสูงสุดเพิ่มขึ้นมากกว่า 20% ทั้งนี้ C. elegans มักมีอายุ 12 ถึง 18 วัน การศึกษาดังกล่าวพบว่าผลิตภัณฑ์เสริมอาหารเคอร์คูมินสามารถยืดอายุของพยาธิตัวกลมได้นานกว่า 3 วัน
การวิจัยชี้ให้เห็นว่าเคอร์คูมินอาจยืดอายุขัยได้โดยการเพิ่มกิจกรรมของเอนไซม์ที่สนับสนุนให้เทโลเมียร์มีความยาวที่ดีต่อสุขภาพ ทั้งนี้ เทโลเมียร์คือส่วนปลายของดีเอ็นเอ ซึ่งจะสั้นลงตามอายุ
เทโลเมียร์ที่สั้นลงนั้นสัมพันธ์กับการเพิ่มขึ้นของโรคที่เกี่ยวข้องกับอายุและอายุขัยที่สั้นลง
5. มิลค์ทิสเซิล
Silybum marianum หรือที่เรียกกันทั่วไปว่ามิลค์ทิสเซิลนั้นแสดงผลลัพธ์ในทางที่ดีในฐานะผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกที่ทรงพลัง มิลค์ทิสเซิลเป็นสมุนไพรที่มีความเกี่ยวข้องอย่างใกล้ชิดกับตระกูลเดซี่ มิลค์ทิสเซิลมีถิ่นกำเนิดในทะเลเมดิเตอร์เรเนียน และปัจจุบันมีการใช้กันทั่วโลก
สมุนไพรอันยอดเยี่ยมนี้มักใช้เพื่อสนับสนุนสุขภาพตับและถุงน้ำดี แต่การศึกษาหลายชิ้นก็ได้แนะนำว่ามิลค์ทิสเซิลอาจทำหน้าที่เป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกได้เช่นกัน การศึกษาในหลอดทดลองชิ้นหนึ่งมีความเกี่ยวข้องกับการใช้สารสกัดมิลค์ทิสเซิลต่อเซลล์ผิวหนังของมนุษย์ซึ่งได้กลายเป็นเซลล์ซอมบี้ไปแล้ว
การศึกษาดังกล่าวตั้งข้อสังเกตว่าเซลล์ผิวที่กลายเป็นเซลล์ซอมบี้นั้นได้หยุดการเติบโตและการแพร่กระจายของเซลล์ผิวที่มีอายุน้อย เซลล์ซอมบี้ยังทำให้เซลล์ผิวหนังปกติเข้าสู่สภาวะคล้ายซอมบี้อีกด้วย
ผลการศึกษาพบว่าสารสกัดจากมิลค์ทิสเซิลสามารถขจัดเซลล์ผิวที่กลายเป็นเซลล์ซอมบี้และเพิ่มจำนวนเซลล์ผิวที่มีอายุน้อยได้ การศึกษาดังกล่าวสรุปว่ามิลค์ทิสเซิลอาจสามารถฟื้นฟูเซลล์ผิวและป้องกันริ้วรอยก่อนวัยได้
นอกเหนือจากคุณสมบัติที่มีศักยภาพในเชิงเซโนลีติกแล้ว การศึกษาหลายชิ้นยังระบุว่ามิลค์ทิสเซิลอาจเป็นสารต้านอนุมูลอิสระที่น่าประทับใจซึ่งแสดงคุณประโยชน์มากมาย ตั้งแต่การสนับสนุนการเผาผลาญอาหารไปจนถึงการช่วยรักษาความดันโลหิตให้แข็งแรง
6.Epigallo-Catechin-Gallate (EGCG)
Epigallo-Catechin-Gallate หรือที่เรียกว่า EGCG นั้นอาจช่วยเสริมกระบวนการสูงวัยอย่างมีสุขภาพดี
โดย EGCG เป็นฟลาโวนอยด์ที่พบได้ทั่วไปในชาเขียว และมีความเชื่อมโยงกับการดูแลสุขภาพทางเลือกในการแพทย์แผนโบราณต่างๆ มานานหลายศตวรรษ การวิจัยระบุว่า EGCG อาจมีฤทธิ์ประเภทเซโนลีติกอยู่บ้าง การศึกษาในหลอดทดลองพบว่า EGCG ช่วยปรับปรุงความผิดปกติของไมโทคอนเดรียโดยการส่งเสริมการเจริญเติบโตของไมโทคอนเดรียใหม่
ทั้งนี้ ไมโทคอนเดรียเปรียบเสมือนโรงไฟฟ้าของเซลล์ ซึ่งจะผลิตพลังงานที่จำเป็นสำหรับการทำงานของร่างกาย
เมื่ออายุมากขึ้น การทำงานของไมโทคอนเดรียก็มีแนวโน้มที่จะลดลง ส่งผลให้ร่างกายมีพลังงานน้อยลงและมีความเปราะบางมากขึ้น
การศึกษาแสดงให้เห็นว่า EGCG อาจช่วยชะลอวัยได้อย่างมีสุขภาพดีด้วยการทำหน้าที่เป็นสารต้านอนุมูลอิสระ การศึกษาในหลอดทดลองพบว่า EGCG สามารถเพิ่มการสังเคราะห์โปรตีนที่ส่งเสริมการมีอายุยืนยาวโดยการลดความเครียดจากปฏิกิริยาออกซิเดชัน
EGCG อาจมีคุณสมบัติที่มีประสิทธิภาพในการต้านการอักเสบและต่อต้านเนื้องอกได้เช่นกัน
บทสรุป
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกเป็นโมเลกุลที่น่าทึ่งซึ่งอาจช่วยส่งเสริมกระบวนการสูงวัยที่ดีโดยการทำลายเซลล์ซอมบี้ในร่างกาย ผลการศึกษาชี้ให้เห็นว่าเซโนลีติกตามธรรมชาติหลายชนิดอาจแสดงคุณสมบัติที่น่าทึ่งอื่นๆ อีกด้วย เช่น การทำหน้าที่เป็นสารต้านการอักเสบหรือสารต่อต้านอนุมูลอิสระ
การเพิ่มผลิตภัณฑ์เสริมอาหารประเภทเซโนลีติกไปยังกิจวัตรการสูงวัยอย่างมีสุขภาพดีนั้นอาจช่วยให้คุณมีอายุยืนยาวและมีสุขภาพที่ดีได้ในหลายปีต่อๆ ไป
อ้างอิง:
- Steverson M. Ageing and health. World Health Organization. October 1, 2022. Accessed September 28, 2023. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/ageing-and-health.
- Kirkland JL, Tchkonia T. Senolytic drugs: from discovery to translation. J Intern Med. 2020;288(5):518-536. doi:10.1111/joim.13141
- Raffaele M, Vinciguerra M. The costs and benefits of senotherapeutics for human health. The Lancet Healthy Longevity. 2022;3(1). doi:10.1016/s2666-7568(21)00300-7
- Pal HC, Pearlman RL, Afaq F. Fisetin and Its Role in Chronic Diseases. Adv Exp Med Biol. 2016;928:213-244. doi:10.1007/978-3-319-41334-1_10
- Yousefzadeh MJ, Zhu Y, McGowan SJ, et al. Fisetin is a senotherapeutic that extends health and lifespan. EBioMedicine. 2018;36:18-28. doi:10.1016/j.ebiom.2018.09.015
- LaTonya J. Hickson, Larissa G.P. Langhi Prata, Shane A. Bobart, Tamara K. Evans, Nino Giorgadze, Shahrukh K. Hashmi, Sandra M. Herrmann, Michael D. Jensen, Qingyi Jia, Kyra L. Jordan, Todd A. Kellogg, Sundeep Khosla, Daniel M. Koerber, Anthony B. Lagnado, Donna K. Lawson, Nathan K. LeBrasseur, Lilach O. Lerman, Kathleen M. McDonald, Travis J. McKenzie, João F. Passos, Robert J. Pignolo, Tamar Pirtskhalava, Ishran M. Saadiq, Kalli K. Schaefer, Stephen C. Textor, Stella G. Victorelli, Tammie L. Volkman, Ailing Xue, Mark A. Wentworth, Erin O. Wissler Gerdes, Yi Zhu, Tamara Tchkonia, James L. Kirkland,Senolytics decrease senescent cells in humans: Preliminary report from a clinical trial of Dasatinib plus Quercetin in individuals with diabetic kidney disease,EBioMedicine, Volume 47, 2019, Pages 446-456, ISSN 2352-3964, https://doi.org/10.1016/j.ebiom.2019.08.069. (https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2352396419305912)
- Sun Y, Qin H, Zhang H, et al. Fisetin inhibits inflammation and induces autophagy by mediating PI3K/AKT/mTOR signaling in LPS-induced RAW264.7 cells. Food Nutr Res. 2021;65:10.29219/fnr.v65.6355. Published 2021 Mar 25. doi:10.29219/fnr.v65.6355
- Shankar E, Goel A, Gupta K, Gupta S. Plant flavone apigenin: An emerging anticancer agent. Curr Pharmacol Rep. 2017;3(6):423-446. doi:10.1007/s40495-017-0113-2
- Perrott KM, Wiley CD, Desprez PY, Campisi J. Apigenin suppresses the senescence-associated secretory phenotype and paracrine effects on breast cancer cells. Geroscience. 2017;39(2):161-173. doi:10.1007/s11357-017-9970-1
- Chistiakov DA, Sobenin IA, Revin VV, Orekhov AN, Bobryshev YV. Mitochondrial aging and age-related dysfunction of mitochondria. Biomed Res Int. 2014;2014:238463. doi:10.1155/2014/238463
- Deledda A, Giordano E, Velluzzi F, et al. Mitochondrial Aging and Senolytic Natural Products with Protective Potential. Int J Mol Sci. 2022;23(24):16219. Published 2022 Dec 19. doi:10.3390/ijms232416219
- Forman HJ, Zhang H, Rinna A. Glutathione: overview of its protective roles, measurement, and biosynthesis. Mol Aspects Med. 2009;30(1-2):1-12. doi:10.1016/j.mam.2008.08.006
- Hickson LJ, Langhi Prata LGP, Bobart SA, et al. Senolytics decrease senescent cells in humans: Preliminary report from a clinical trial of Dasatinib plus Quercetin in individuals with diabetic kidney disease [published correction appears in EBioMedicine. 2020 Feb;52:102595]. EBioMedicine. 2019;47:446-456. doi:10.1016/j.ebiom.2019.08.069
- Kirkland JL, Tchkonia T. Senolytic drugs: from discovery to translation. J Intern Med. 2020;288(5):518-536. doi:10.1111/joim.13141
- LaTonya J. Hickson, Larissa G.P. Langhi Prata, et al. Senolytics decrease senescent cells in humans: Preliminary report from a clinical trial of Dasatinib plus Quercetin in individuals with diabetic kidney disease,EBioMedicine, Volume 47, 2019, Pages 446-456, ISSN 2352-3964, https://doi.org/10.1016/j.ebiom.2019.08.069. (https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2352396419305912)
- Pal HC, Pearlman RL, Afaq F. Fisetin and Its Role in Chronic Diseases. Adv Exp Med Biol. 2016;928:213-244. doi:10.1007/978-3-319-41334-1_10
- Pan MH, Wu JC, Ho CT, Badmaev V. Effects of water extract of Curcuma longa (L.) roots on immunity and telomerase function. J Complement Integr Med. 2017;14(3):/j/jcim.2017.14.issue-3/jcim-2015-0107/jcim-2015-0107.xml. Published 2017 May 12. doi:10.1515/jcim-2015-0107
- Paredes-Gonzalez X., Fuentes F., Jeffery S., Saw C.L.L., Shu L., Su Z.Y., Kong A.N.T. Induction of NRF2-mediated gene expression by dietary phytochemical flavones apigenin and luteolin. Biopharm. Drug Dispos. 2015;36:440–451. doi: 10.1002/bdd.1956.
- Perrott KM, Wiley CD, Desprez PY, Campisi J. Apigenin suppresses the senescence-associated secretory phenotype and paracrine effects on breast cancer cells. Geroscience. 2017;39(2):161-173. doi:10.1007/s11357-017-9970-1
- Raffaele M, Vinciguerra M. The costs and benefits of senotherapeutics for human health. The Lancet Healthy Longevity. 2022;3(1). doi:10.1016/s2666-7568(21)00300-7
- Shammas MA. Telomeres, lifestyle, cancer, and aging. Curr Opin Clin Nutr Metab Care. 2011;14(1):28-34. doi:10.1097/MCO.0b013e32834121b1
- Shankar E, Goel A, Gupta K, Gupta S. Plant flavone apigenin: An emerging anticancer agent. Curr Pharmacol Rep. 2017;3(6):423-446. doi:10.1007/s40495-017-0113-2
- Steverson M. Ageing and health. World Health Organization. October 1, 2022. Accessed September 28, 2023. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/ageing-and-health.
- Sun Y, Qin H, Zhang H, et al. Fisetin inhibits inflammation and induces autophagy by mediating PI3K/AKT/mTOR signaling in LPS-induced RAW264.7 cells. Food Nutr Res. 2021;65:10.29219/fnr.v65.6355. Published 2021 Mar 25. doi:10.29219/fnr.v65.6355
- Tajmohammadi A, Razavi BM, Hosseinzadeh H. Silybum marianum (milk thistle) and its main constituent, silymarin, as a potential therapeutic plant in metabolic syndrome: A review. Phytother Res. 2018;32(10):1933-1949. doi:10.1002/ptr.6153
- Woo J, Shin S, Cho E, et al. Senotherapeutic-like effect of Silybum marianum flower extract revealed on human skin cells. PLoS One. 2021;16(12):e0260545. Published 2021 Dec 16. doi:10.1371/journal.pone.0260545
- Xiong L.G., Chen Y.J., Tong J.W., Gong Y.S., Huang J.A., Liu Z.H. Epigallocatechin-3-Gallate Promotes Healthy Lifespan through Mitohormesis during Early-to-Mid Adulthood in Caenorhabditis Elegans. Redox Biol. 2018;14:305–315. doi: 10.1016/j.redox.2017.09.019
- Yousefzadeh MJ, Zhu Y, McGowan SJ, et al. Fisetin is a senotherapeutic that extends health and lifespan. EBioMedicine. 2018;36:18-28. doi:10.1016/j.ebiom.2018.09.015
- Zia A, Farkhondeh T, Pourbagher-Shahri AM, Samarghandian S. The role of curcumin in aging and senescence: Molecular mechanisms. Biomed Pharmacother. 2021;134:111119. doi:10.1016/j.biopha.2020.111119
ข้อจำกัดความรับผิดชอบ: ข้อความเหล่านี้ยังไม่ได้รับการประเมินโดยสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา ผลิตภัณฑ์เหล่านี้ไม่ได้มีวัตถุประสงค์เพื่อวินิจฉัย บำบัด รักษา หรือป้องกันโรคใดๆ